کد خبر : 32275
تاریخ انتشار : دوشنبه ۹ مرداد ۱۳۹۶ - ۲۰:۳۷
14 views بازدید

غربی ها کدام شاعران ایرانی را پسندیده اند؟

درمورد ادبیات در خبرها آمده غربی ها کدام شاعران ایرانی را پسندیده اند؟ . میتوانید با “ایران پی پر” همراه باشید تا این خبر را بیشتر بخوانید. هفته نامه صدا – مجید توکلی: دیک دیویس، مترجم و پژوهشگر بریتانیایی، برای ایرانی ها از چند جهت قابل احترام است. ایشان نه تنها مترجم بخش مهمی از ادبیات معاصر فارسی ست، حتی مترجم بخش زیادی از میراث […]

درمورد ادبیات در خبرها آمده غربی ها کدام شاعران ایرانی را پسندیده اند؟ . میتوانید با “ایران پی پر” همراه باشید تا این خبر را بیشتر بخوانید.

هفته نامه صدا – مجید توکلی: دیک دیویس، مترجم و پژوهشگر بریتانیایی، برای ایرانی ها از چند جهت قابل احترام است. ایشان نه تنها مترجم بخش مهمی از ادبیات معاصر فارسی ست، حتی مترجم بخش زیادی از میراث کلاسیک فارسی نیز هست. ایشان سال ها پیش دو رمان مهم معاصر ایرانی را به انگلیسی ترجمه کرد که بسیار خوش درخشیدند.

 

یکی رمان «دایی جان ناپلئون» ایرج پزشکزاد بود که این ایام بعد از چند دهه به روش قانونی در ایران مجوز انتشار گرفته است و دومی رمان «گاوخونی» جعفر مدرس صادقی است که اکنون دیگر جزو رمان های کلاسیک معاصر به حساب می آید. با اینحال کار عظیم دیگری که دیک دیویس در غرب کرده، ترجمه شاهنامه است به زبان انگلیسی.

حدود یک دهه پیش ترجمه ایشان از این متن حجیم و حماسی فردوسی در انتشارات پنگوئن پخش شد و فصلی تازه در قرائت شاهنامه فردوسی برای غربی ها و خصوصا انگلیسی زبان ها ایجاد کرد.

دیک دیویس تنها مترجم نیست. ایشان پژوهشگر و نقاد قابل اعتنایی نیز هست. کتاب «حماسه و نافرمانی» درواقع جستاری است در جواب به ایرادهای افرادی امثال ادوارد براون و احمد شاملو. ایشان در کتابش شرح می دهد که چرا غربی ها به آن اندازه که انتظار می رفته از شاهنامه فردوسی استقبال نکردند و روی خوش به آن نشان  ندادند.

 

 

دیک دیویس بخش فراوانی از تقصیرها را گردن آموزه ها و آرای ادوارد براون می اندازد. با اینحال این همه مسئله نیست. حقیقت به ذهن خطور می کند از این برنامه ریزی شده است که داوری غربی ها و شرقی ها درمقایسه با شاهنامه اختلاف های بنیادی دارد. شرقی ها آن را یکی از شاهکارهای مسلم ادبیات جهان به شمار می آورند با این وجود غربی ها نظر دیگری دارند و آن را ملال آور، مطول و خسته کننده می دانند. کتاب «حماسه و نافرمانی» درواقع پاسخی است به این مشکلات.

با اینحال همه کتاب این نیست. بخشی از آن به تفسیر و بررسی بخش های مختلف شاهنامه می پردازد، خصوصا بخش تاریخی شاهنامه. با اینحال یک فصل بسیار خواندنی کتاب دیویس مرتبط به ساختار قصه های شاهنامه ست. ایشان بیان میکند کشمکش های شخصیت ها در شاهنامه هر چقدر درونی تر می شوند تخیل شاعرانه فردوسی نیز به شکل اکتیو تری به کار می افتد. ولی باید گفت به ذهن خطور می کند حقیقت این است که بین شاعران بزرگ ایرانی این فردوسی نیست که در غرب جلودار است.

اگر از غربی ها بپرسید از کدام شاعر ایرانی یا شاعر فارسی گو شعری خوانده اند این احتمال بسیار زیاد است که به شما بگویند شعری از عمر خیام را خوانده اند. من جایی ندیده ام که در این باره تحقیقات کرده باشند تا با قاطعیت بتوانیم پیرامون اش حرف بزنیم. با اینحال این طرف و آن طرف بسیار خوانده ام که خیام را در غرب بسیار دوست دارند و بسیار شنیده ام که شعرهایش تا حد فراوانی رواج یافته است.

برای شما هم جالب است؟ :  گفت ‌و گو با «مايا آنجلو»، نويسنده آفريقايي

 

مجسمه هایی از ایشان را در بسیاری از شهرهای اروپایی در معابر قرار داده اند و به اسمم تفکری ادیب می شناسندش. با اینحال خیامی که غربی ها می شناسند با خیامی که ایرانی ها به خاطرش سپرده اند اختلاف های بنیادی دارد. قبل از آنکه خیام را در محافل عمومی غرب به اسم شاعری ایرانی بشناسند این محافل علمی غربی ها بود که ایشان را در مقام دانشمندی ایرانی معرفی کرده بودند. شهرتش در اروپا تا ماه ها براساس کارهای علمی اش در عرصه ریاضی و نجوم بود.

 

 غربی ها کدام شاعران ایرانی را پسندیده اند؟

اولین بار فیتز جرالد در سال ۱۸۵۹ میلادی چندین عدد از رباعی های خیام را به شکلی آزاد ترجمه و پخش کرد، ان هم به انگلیسی. بعد از آن یک فرانسوی چندین عدد از رباعی های ایشان را در سال ۱۸۶۷ در پاریس ترجمه و پخش کرد. همان موقع بود که فیتز جرالد رباعی های خیام را برای بار دوم ادیت و پخش کرد. گفته اند نتیجه اش موجی از ستایش ها بود که در جهان غرب نثار خیام شد.

در همان قرن نوزدهم انبوهی پژوهش و تحقیق پیرامون شعر خیام در محافل آکادمیک صورت گرفت و نتیجه ای که حاصل شد این بود که خیام شاعر بذله گو نیست و اساس نخواسته است با رباعی هایش اظهار شاعری کند. ایشان متفکری بود که از ذوق و طبعی شاعرانه نیز سود داشت و درک فلسفی خود را از جهان در شکل رباعی معرفی داد.

خیامی که فیتز جرالد در غرب معرفی کرد خیامی است با ۱۱۰ رباعی که به معنای مصطلح حال حاضر یک ترجمه دقیق نیست؛ یک جور ترجمه آزاد است. در همان انتهای قرن نوزدهم بعد از مرگ فیتز جرالد یکی از دانش پژوهان دست به بررسی و نقد ترجمه های فیتز جرالد زد و آنها را با ورژن های فارسی رباعیات خیام مقایسه کرد.

 

۴۹ رباعی از رباعی هایی که فیتز جرالد به اسم خیام به مخاطبان غربی تحیول داده ترجمه آزاد تنها یک رباعی است. تحقیق ا. هرون- آلن نشان داد که ۴۴ رباعی قابل ردیابی در بیش از یک رباعی است. دو رباعی نیز تنها در سری تصحیح شده نیستند. دو رباعی از رباعیاتی که فیتز جرالد به اسم رباعیات خیام به مخاطبان غربی معرفی داده تنها بازتابنده روح کلی دو رباعی از رباعیات اصلی خیام است. دو رباعی نیز در ترجمه های فیتز جرالد است که گفته اند قابل ردیابی در رباعیات عطار است و ربطی به خیام ندارد.

دو رباعی دیگر هم هست که جریان با مزه ای دارند: آنها در چنین موقعیتی ملهم از خیام هستند با این وجود بیشتر متاثر از حافظ اند. از اینرو بیشتر جعلی به نظر می رسند. سه رباعی هم اصلا قابل بازیابی و بازشناسی نیستند. این است چیزی که فیتز جرالد از خیام در غرب معرفی کرد. ولی باید گفت غرب هنوز هم دست از ستایش خیام ایرانی برنداشته است. از همان انتهای قرن نوزدهم تا اینجای کار انجمن عمر خیام در لندن دایر است و نظایرش هم در گوشه و کنار اروپا و آمریکای شمالی هنوز هم پابرجاست. گفته اند ایشان سال ۱۱۳۱ میلادی در سن ۸۳ سالگی درگذشت.

برای شما هم جالب است؟ :  حسین منزوی، شاعری که پیرامون اش حرف نمی زنند

 

 غربی ها کدام شاعران ایرانی را پسندیده اند؟

شاعر دیگری که در شرق و غرب بسیار هواخواه دارد و روز به روز بر تعدادشان هم اضافه می شود مولانا جلال الدین محمد بلخی است یا همان رومی، مولانا و مولوی. هفت قرن از مرگ مولانا می گذرد، با این همه شعرهای ایشان هنوز هم این توانایی را دارد که خوانندگانش را شگفت زده کند. همین چند ماه پیش بود که شبکه خبری هافینگتن پست در آمریکا خبری با عنوان «۱۰ نکته که یقینا پیرامون رومی نمی دانید» پخش کرد و در آن به ستایش شعرهای مولانا پرداخته بود. گزارشگرشان نوشته بود کارهای مولانا در عروسی ها خوانده می شود، موسیقی دان ها و هنرمندها آثارش را اجرا می کنند و مصرف کنندگان اینستاگرام از آثارش در پست های خود نقل قول می آورند.

در غرب کتاب هایی مُد شده که با عنوان «راز رومی» منشتر می شوند و نویسندگان شان سعی می کنند به مخاطب شرح بدهند چرا باید مولانا را خواند و چرا ایشان بااهمیت است. بِرَد گوچ یکی از همان نویسندگان آمریکایی ست که کتبای با عنوان «راز رومی» پخش کرده است. ایشان به هافینگتن پست گفته بود شور و شوق مولانا برای جست و جوی حقیقت و معنویت بسیار «ویژه و اغواگرانه» است.

مولانا بی تردید تنها شاعر ایرانی ست که از حالت موزه ای و تاریخ ادبیاتی خارج شده و با اسم بخشی از ادبیات امروز جهان باز تولید می شود. زندگی عاشقانه و نامتعارف ایشان برای سینماگران آن اندازه جذابیت داشته که براساسش دست به تولید فیلم ها و سریال های مختلف بزنند. براساس شعرهایش آهنگ ها ساخته اند و نمایش نامه ها اجرا کرده اند. این تنها بخشی از ماجراست. در سالهای قبلی بود که رمانی با عنوان «ملت عشق» پخش شد که توجه غربی ها و ترک ها را به خود معطوف نمود.

 

 غربی ها کدام شاعران ایرانی را پسندیده اند؟

الیف شافاک نویسنده ترک، مولانا و درونمایه کارهای ایشان را دستمایه رمانی قرار داد و به توفیقات فراوانی رسید. از قضا در ایران هم شنیده ام که رمانش بسیار گل کرد و مورد استقبال قرا رگرفت.

ممکن است یکی از دلایل اقبال غربی ها به مولانا را در مقایسه با کلاسیک های دیگر ایرانی باید در این نکته دانست که چند کشور روی ایشان دست قرار داده اند. ترکیه در چند دهه واپسین نمایش داده که با سیاست های فرهنگی بازش توانشته توجه جهان غرب را به خود جلب کند و تا حدودی خود را با اسم نماینده قابل اعتماد برای مخاطبان غربی معرفی کند. ترکیه با داشتن مزار مولانا و بهره برداری از حواشی فراوانش توانسته به صنعت گردشگری خود رونق ببخشد و از این طریق برای خود متاعی دست و پا کند.

مولانا در یکصد سال قبلی این اقبال و شانس را داشته که به دفعات به دست مترجمان مختلف ترجمه و بازخوانی شود. انبوهی سری های گزیده براساس شعرهای ایشان در کشورهای اروپایی و غربی پخش شده که بخش زیادی از آنها به روش مستقیم از زبان فارسی ترجمه شده اند.

برای شما هم جالب است؟ :  خولیو کورتاسار؛ مردِ اسطوره ها و خیال پردازی ها

تحقیق پیرامون جهان عاشقانه مولانا و تعالیم و آموزه های ایشان هنوز هم برای جهان آکادمیک سرشار از جاذبه است. ایشان بی تردید اکنون تنها شاعر ایرانی ست که تا این اندازه شعرها و آموزه هایش در داد و ستدهای فرهنگی رخنه کرده و مورد استقبال قرار گرفته است.

بعد از آن می بایست از حافظ یاد کرد که در یک قرن قبلی اقبال به ایشان روزافزون بوده است. حافظ در قایسه با خیام و مولانا توانسته از مرزهای اروپایی فراتر برود و خصوصا در شرق و آسیای میانه با اسم یک شاعر عجیب و پر رمز و راز خود را نشان دهد. در آسایی میانه که روزگاری قلمرو ایران به حساب می آمد اکنون از حافظ با اسم روح ایرانی یاد می شود؛ ایرانی که مرزهای پهناور داشت و مردمان همان قلمرو جغرافیایی هنوز هم بخش عظیمی از آیین ها و رسومش را اجرا می کنند و گویی قادر نیستند خود را از خصلت هایی برهانند که در شعر پررمز و راز حافظ بازتاب یافته است.

 

 غربی ها کدام شاعران ایرانی را پسندیده اند؟

شعر حافظ در دویست سال واپسین به ده ها زبان ترجمه شده است. بهاءالدین خرمشاهی در کتابی که با عنوان «حافظ» نوشته نمایش داده تنها تصحیح ایشان از دیوان حافظ زبان آلمانی تمام و کمال ۲۶ بار ترجمه شده است و این غیر از ترجمه هایی است که به روش منتخب از ایشان شده است. ممکن است این تعدد دفعات برای افرادی جالب باشد که این ایام از انبوه ترجمه های تکراری گلایه می کنند. در ایران هم آثاری هست که ده ها بار به دست مترجمان مختلف در صد سال واپسین ترجمه شده است. «مزرعه حیوانات» جورج اورول و «شازده کوچولو» سنت اگزوپری از نمونه این رمان های کوتاه هستند که بیش از سی بار تا اینجای کار به فارسی ترجمه شده اند.

دیوان حافظ تا اینجای کار بیش از ۴۰ بار در دویست سال واپسین به زبان انگلیسی ترجمه شده است. خرمشاهی در کتاب «حافظ» خود نوشته است «در کتابشناسی حافظ ص ۲۰۵- ۲۰۰ مشخصات کتابنشاختی ۷۴ ترجمه کامل یا منتخب از دیوان حافظ به زبان های روسی- یعنی به خط سیریلیک و زبان هایی غیر از روسی هم- آمده است.» (ص ۲۷۸)

ممکن است جالب باشد که بدانیم عرب ها درمقایسه با زبان های دیگر علاقه کمتری به دیوان حافظ نمایش داده اند و آن را درمقایسه با زبان هایی مانند ایتالیایی، چینی، اسپانیایی، چکی، لیتوانی، لهستانی، مجاری، هلندی، یونانی، سوئدی، فنلاندی و ترکی کمتر ترجمه کرده اند.

ایران پی پر امیدوار است خبر غربی ها کدام شاعران ایرانی را پسندیده اند؟ مورد استقبال شما قرار بگیرد. میتوانید با ابزارهای پایین دوستان علاقه مند به ادبیات را مطلع نمائید.

لینک

به این پست امتیاز دهید.
علاقه۰عدم علاقه۰
منابع : ناموجود
نویسندگان : ناموجود

تبليغات تبليغات تبليغات تبليغات